CCA Derry~Londonderry
8 juni - 10 augustus 2019
Mijn dagelijkse baan wordt onderbroken door een verscheidenheid aan taken, waaronder het maken en verspreiden van promotionele afbeeldingen op displays. Bronafbeeldingen komen binnen via e-mail tussen kantoren, meestal als JPEG's met een aangepaste verhouding, pdf's, of af en toe - en het meest arbeidsintensief - als PowerPoints. Je zou kunnen aannemen dat dit alledaags werk is; voor iemand met mijn interesses is er echter iets diepgaands aan dit knippen, plakken, alfamaskeren en exporteren. De afbeeldingen worden tijdelijke objecten die het bewijs leveren van hun onvolkomenheden, herschikkingen en bijsnijden, maar blijven alleen staan zolang hun promoties relevant zijn. Als ze weg zijn, verdwijnt ook de tijd die erin is geïnvesteerd. 'Fast Slow Fast' bij CCA neemt werk van Catriona Leahy, Darren Nixon en Joan Alexander, strevend naar een visueel cijfer voor kritische overwegingen van tijd, zoals uitgewisseld en gemarkeerd door esthetische gebaren.
De steunpilaar van de praktijk van Joan Alexander, zoals hier weergegeven, is de serie 'Shadow Dial'. Met tekenen, fotografie en prentkunst legt Alexander wisselend licht vast dat door de beweging van de zon op oppervlakken wordt geworpen. Ter gelegenheid van Midzomer heeft Alexander geproduceerd Schaduw wijzerplaat, een site-specifieke, ruimtelijke tekening die het daglicht door de ramen van CCA op de vloer, muren en de gevel van het gebouw in kaart brengt. De rechthoekige afdrukken van licht zijn omlijnd met wit krijt en verbinden cumulatief een zwak rooster van verleden tijden. Er is geen enkelvoudig gepresenteerd Schaduw wijzerplaat; een vergelijkbare methodologie wordt herhaaldelijk gedocumenteerd, in verschillende aan de muur gemonteerde prints overal in de kleine ruimte, met het live-werk ontwrichtend ertussen. De herhaling is niet de conceptuele locus van het werk, en het is niet het in kaart brengen van zonlicht dat het verstrijken van de tijd markeert, maar eerder de kortstondige acties van de kunstenaar.
Het oeuvre van Catriona Leahy is geïnspireerd op een residentie in Genk, een voormalige mijnstreek in België. Leahy graaft de natuurlijke en gebouwde omgevingen van de regio op door middel van modulair printen en fotografie, en verspreidt herhaaldelijk grote afbeeldingen over rasters van modulaire onderdelen. Een tegenhanger van Schaduw wijzerplaat is het uitgesproken zwart van Leahy's Wortelstok, een grote vloertekening die de ondergrondse mijnen van Genk subtiel in kaart brengt in kolengruis. De instabiliteit en kwetsbaarheid van het medium vertegenwoordigt niet alleen de vergankelijkheid van steenkool als hulpbron, maar ook van de mijnbouw als industrie, versterkt in de context van klimaatverandering. De precaire materialiteit van de tekening symboliseert de vervagende identiteit: slijtage heeft hier en daar vervaagde lijnen en rafelige randen, wat de uiteindelijke ontbinding van het kunstwerk voorspelt. Wortelstok onderzoekt op kritische wijze noties van identiteit, gemeten aan de hand van fragiele, in de tijd beperkte materialen en concepten.
Ontwrichten is een off-site project van Darren Nixon, in een niet meer gebruikte winkel in Derry's Richmond Centre. Nixon heeft een vloeiende, dubbelzinnige praktijk die opereert in het 'uitgebreide veld' van de schilderkunst, dat wil zeggen een schilderkunstige logica van permanente, hoogst individuele gebaren toepassen op een mixed-media-praktijk. Hij werkt samen met twee dansers, Janie Doherty en Lydia Swift, achtereenvolgens gedurende twee weken, waarbij hij bewegingen choreografeert te midden van geprojecteerde achtergronden en objecten met monochrome patronen. De bewegingen worden opgenomen en vervolgens cumulatief door nieuwe uitvoeringen geregen naarmate het werk vordert. Op het moment van schrijven bevond Nixon zich in de samenwerkingsfase van het project, maar werkte hij toe naar een laatste fase, waarin hij het werk alleen zal voortzetten. Als het uitgangspunt van het werk is om verantwoordelijkheid te verdoezelen, dan vloeit de beslissing om alleen te presteren als de 'toekomstige tijd' af van deze lineaire methodologie, meer provocerend dan een goed doordacht plan. Ontwrichten suggereert dus aanwezigheid als analoog aan tijd; bureau als dat naar duur. De synonieme splitsing van tijd en auteurschap is een elegante metafoor voor de conditionering van een kunstwerk door zijn speculatieve uitwisselingen.
'Fast Slow Fast' gradueert cumulatief de aanwezigheid van de kunstenaar: tussen Wortelstok, Midzomer schaduw wijzerplaaten Ontwrichten is een analoog aan verleden, heden en toekomst (respectievelijk) in de productieomstandigheden. Terugkomend op de promotionele beelden die ik tijdens mijn beschaafde uren maak, zou men kunnen stellen dat het voor hun beoogde publiek vervreemde, ogenblikkelijke dingen zijn. Kunst heeft het vermogen om dit proces van tijdelijke vervreemding om te keren en waarde te bevorderen tijdens het kijken... uiteindelijk.
Kevin Burns is een kunstenaar en schrijver gevestigd in Derry.
Functieafbeelding: Darren Nixon, Ontwrichten, 2019, off-site project voor CCA Derry~Londonderry als onderdeel van 'Fast Slow Fast' (8 juni – 10 augustus); foto met dank aan de kunstenaar en CCA.
